Wnioski ze 116 Zjazdu Delegatów Polskiego Towarzystwa Leśnego
Opublikowano: 20.09.2016

Obradujący w dniu 9 września 2016 roku w Cetniewie 116 Zjazd Delegatów Polskiego Towarzystwa Leśnego,  po wysłuchaniu referatów wygłoszonych na Sesji naukowej Zjazdu, głosów w dyskusji oraz przeanalizowaniu wniosków zgłoszonych przez Uczestników Zjazdu stwierdza, że:
 
  1. Sesja naukowa p.n. „Komunikacja społeczna w leśnictwie” miała miejsce w czasie, w którym dyskusja na tematy związane z ochroną przyrody oraz z prowadzeniem gospodarki leśnej prowadzona jest w wyjątkowo wysokim nasileniu tak w mediach tradycyjnych, jak i społecznościowych. Dyskusji tej towarzyszą emocje, które często na plan dalszy odsuwają argumenty merytoryczne. Asumptem do tak prowadzonej dyskusji licznych polemik jest kwestia różnicy zdań co do pożądanych metod ochrony bogactwa przyrodniczego Puszczy Białowieskiej, formułowanych przez Ministra Środowiska i pozarządowe organizacje proekologiczne. Sprawa Puszczy była przedmiotem kilku uchwał i stanowisk, podejmowanych przez nasze Towarzystwo przez kilka ostatnich lat. Zjazd Delegatów PTL w pełni aprobuje  ostatnie z tych stanowisk,  zaprezentowane przez Zarząd Główny w dniu 22 czerwca br. i stwierdza, że zawarta w nim argumentacja w sposób merytoryczny i rzetelny odzwierciedla poglądy zrzeszonych w Towarzystwie członków, reprezentujących naukę i praktykę leśnictwa polskiego.


  1. Prelegenci, wygłaszający referaty na konferencji naukowej Zjazdu stwierdzali, że efekty Zjazd z uznaniem odnosi się do zaprezentowanych metod i efektów działań z zakresu komunikacji społecznej, szczegółowo omówionych na przykładzie lasów nadbałtyckich i podkarpackich. Działania te zawierają wiele nowatorskich, innowacyjnych przedsięwzięć - i celowe jest ich rozpropagowane i upowszechnienie we wszystkich jednostkach organizacyjnych Lasów Państwowych.
 
  1. Uczestnicy Zjazdu stwierdzają, że znaczna część mediów publicznych kształtuje w społeczeństwie opinię, że lasy nie tylko mogą, ale wręcz winny realizować spełnianie swych funkcji społecznych i ochronnych z jednoczesną eliminacją funkcji gospodarczych. Przeciwstawienie się do tak postrzeganej gospodarki leśnej winno stać się jednym z podstawowych celów działania leśników. Problematyka zasad, metod i kierunków współpracy z dziennikarzami mediów tradycyjnych i uczestnikami mediów społecznościowych  powinna stać się przedmiotem cyklu szkoleń, które należy  przeprowadzić przy współdziałaniu z wybitnymi fachowcami w zakresie medioznawstwa, w jednostkach Lasów Państwowych oraz jednostkach z nimi współpracujących.
 
  1. Uczestnicy Zjazdu pozytywnie oceniają dokument „Polityka Komunikacyjna Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe”, wprowadzony w życie załącznikiem do Zarządzenia Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z dnia 19 października 2015 r.
 
  1. Główny nurt edukacji społeczeństwa prowadzonej przez Lasy Państwowe i inne podmioty skierowany jest do dzieci i młodzieży wczesnoszkolnej i jest to głównie edukacja przyrodniczo - leśna. Prowadzona przez ponad 2 dziesięciolecia tak ukierunkowana edukacja zdaniem uczestników Zjazdu nie przyniosła leśnictwu w pełni spodziewanych efektów, dlatego należy również ukierunkować ją na prowadzenie edukacji o gospodarce leśnej w szkołach średnich i wyższych  oraz dla licznych kręgów społeczności dorosłej.
 
  1. W związku z zapowiedzianą przez Ministerstwo Edukacji Narodowej reformą oświaty szczebla podstawowego i średniego i związaną z tym zmianą podręczników szkolnych, popieramy podjęte przez Dyrekcję Generalną Lasów Państwowych i Ministerstwo Środowiska działania, mające na celu włączenie do treści nauczania elementów propedeutyki wiedzy o lasach, leśnej przyrodzie  i gospodarce leśnej.
 
  1. Uczestnicy Zjazdu popierają wniosek Oddziału PTL w Białymstoku o wystąpienie do Rady Gminy  Białowieża o nadanie nazwy jednej z ulic  imieniem pierwszego dyrektora Lasów Państwowych - Adama Loreta.
 
  1. Uczestnicy Zjazdu składają podziękowanie kol. Bogdanowi Gieburowskiemu za wieloletnie przewodniczenie Komisji Wniosków PTL.
 
  1. Uczestnicy Zjazdu składają podziękowanie Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Gdańsku i Oddziałowi PTL w Gdańsku, organizatorom 116 Zjazdu oraz towarzyszącej mu konferencji naukowej i wyjazdów terenowych za doskonałe przygotowanie tak części statutowej, jak i naukowo - poznawczej Zjazdu.



116 Zjazd Delegatów Polskiego Towarzystwa Leśnego
Opublikowano: 22.08.2016

Polskie Towarzystwo Leśne organizuje na terenie Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Gdańsku sesję naukową "Komunikacja społeczna w leśnictwie". Sesji towarzyszy 116 Zjazd Delegatów Polskiego Towarzystwa Leśnego. Wydarzenie to odbędzie się w dniach 6 - 9 września 2016 r. w Cetniewie koło Władysławowa (Centralny Ośrodek Sportu).


Wygłoszone zostaną następujące referaty:

  1. Komunikacja przez piękno - czyli duchowe użytkowanie lasu - prof. dr hab. Kazimierz Rykowski
  2. Polityka informacyjna Lasów Państwowych - mgr Anna Malinowska
  3. Sztuka prezentacji społeczeństwu problematyki leśnej i łowieckiej - mgr Adam Łaszyn
  4. Problemy związane z rekreacją i wypoczynkiem na terenach leśnych w Nadleśnictwie Wejherowo - dr inż. Janusz Mikoś, mgr inż. Wojciech Matyja
  5. Wyzwania dla gospodarki leśnej Nadleśnictwa Gdańsk z mieszkańcami - problemy, konflikty, współpraca - mgr inż. Adam Pleskot
  6. Wykorzystanie mediów społecznościowych w komunikacji Lasów Państwowych w Polsce - dr Anna Miotk
  7. W 1050-lecie Chrztu Polski – leśnik chrześcijanin buduje mosty, a nie mury - ks. kan. Mgr inż. Wiktor Ojrzyński
  8. Uwarunkowania regionalne w pracy rzecznika  prasowego na przykładzie RDLP w Krośnie - dr Edward Marszałek
  9. Edukacja leśna na rzecz komunikacji społecznej - mgr inż. Tadeusz Chrzanowski
  10. Edukacja leśna w internecie i mediach społecznościowych - mgr inż. Witold Ciechanowicz
  11. Zarządzanie lasami miejskimi w Polsce - prof. dr hab. Roman Jaszczak, mgr inż. Sandra Wajchman-Świtalska
  12. Uwarunkowania i funkcje leśnictwa miejskiego w Polsce - prof. dr hab. Roman Jaszczak
  13. Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych w Gdańsku - stan, problemy perspektywy - dr inż. Adam Kwiatkowski

Integralną częścią zjazdu są sesje terenowe. Polskie Towarzystwo Leśne Oddział w Gdańsku planuje przygotowanie 5 tras mających ukazać walory przyrodnicze i kulturowe regionu:
  1. Szwajcaria Kaszubska (teren Nadleśnictwa Kartuzy)
  2. Lasy nadmorskie (teren Nadleśnictw Choczewo i Lębork)
  3. Puszcza Darżlubska i lasy Mierzei Helskiej (teren Nadleśnictwa Wejherowo)
  4. Lasy w ujściu Wisły – Wyspa Sobieszewska i Mierzeja Wiślana (teren Nadleśnictw Gdańsk i Elbląg)
  5. Lasy wokół aglomeracji trójmiejskiej (teren Nadleśnictwa Gdańsk)
Mapa miejsca 116 Zjazdu znajduje się TUTAJ



Stanowisko Polskiego Towarzystwa Leśnego w obronie bogactwa przyrodniczego Puszczy Białowieskiej
Opublikowano: 02.07.2016

Lasy Puszczy Białowieskiej od setek lat były obiektem podlegającym ochronie czynnej, a ich bogactwo przyrodnicze jest efektem współdziałania człowieka z naturą. Dzięki pracy leśników uwzględniającej uwarunkowania przyrodnicze Puszczy, zachowano naturalny charakter ekosystemów, a najbardziej pierwotną  jej część objęto ochroną ścisłą w formie parku narodowego. Leśnicy zabliźnili zakłócenia związane z rabunkową działalnością okupantów niemieckich w czasie I Wojny Światowej, gdy wycięto około 5 mln m3 drewna i zatrzymali dewastację Puszczy w okresie międzywojennym, gdy angielska firma „Century” , niezgodnie z zawartymi umowami plądrowniczo wycięła kilka tysięcy hektarów lasu, a także nadmierne cięcia drzewostanów dokonane w Puszczy w okresie okupacji sowieckiej. Metodami hodowli lasu, stosując zasady wiedzy ekologicznej, leśnicy współtworzyli z naturą krajobraz podobny do „lasu pierwotnego”.


Polskie Towarzystwo Leśne przypomina, że ochrona ścisła ma zapewnić na określonych terenach parków narodowych i rezerwatów przyrody warunki do naturalnego przebiegu procesów przyrodniczych, swobodny rozwój przez ograniczenie interwencji człowieka. Częściowa (czynna) ochrona przyrody ma natomiast na celu przywracanie ekosystemom i ich składnikom cech naturalności poprzez usuwanie niepożądanych elementów obcych oraz wprowadzanie  właściwych gatunków do zbiorowisk roślinnych i zwierzęcych, a także stosowanie zabiegów ochronnych, hodowlanych i pielęgnacyjnych.

Od kilku dziesięcioleci polska część Puszczy Białowieskiej, składa się z Białowieskiego Parku Narodowego  o powierzchni  10.5 tys. ha, którego działalność oparta jest na Ustawie o ochronie przyrody (2004), oraz nadleśnictw Lasów Państwowych: Białowieża (12,6 tys. ha), Browsk (20,4 tys. ha) i Hajnówka (19,7 tys. ha), prowadzących w Puszczy zrównoważoną  gospodarkę leśną  w oparciu o Ustawę  o lasach (1991).  W ostatnich latach również na obszarach tych nadleśnictw rozszerza się niestety wymuszony  przez niektóre ruchy i organizacje ekologiczne „eksperyment”, zakładający ochronę  naturalnych procesów w lasach gospodarczych za pomocą form i ograniczeń ochrony konserwatorskiej. Skutkiem takich działań na obszarze gospodarowanym przez Lasy Państwowe jest zanikanie cennych siedlisk przyrodniczych, chronionych programem Natura 2000, wyraźne zmniejszanie się różnorodności gatunkowej drzew i związanych z nimi bardzo licznych gatunków roślin, zwierząt i grzybów  oraz niepokojące zniekształcenie struktury wiekowej drzewostanów (na znacznych obszarach Puszczy brak jest młodego i średniego pokolenia drzew).

Jak wykazują wieloletnie badania naukowe, w warunkach zakazów ochrony ścisłej na terenie gospodarczej części Puszczy Białowieskiej ustępują: sosna, brzoza, dąb, jesion, klon, lipa, osika, olsza, świerk i wiąz. Przybywa tylko grabu, gatunku ocieniającego dno lasu, co utrudnia lub wręcz uniemożliwia naturalne odnowienie innych gatunków drzew, dodatkowo niszczone przez powiększające się  populacje zwierzyny, których regulacja liczebności jest wstrzymywana.  Stwierdzono, że po około  40 latach od objęcia części obszarów leśnych w Puszczy ochroną całkowitą (ścisłą), zanikło wiele siedlisk leśnych, a na większości z nich zmniejsza się ich gatunkowa różnorodność biologiczna (wykazano stałe zmniejszanie się bogactwa gatunkowego na siedliskach boru mieszanego, średnio w tempie 0,6 gatunku na rok; w ciągu ostatnich 50 lat całkowicie ustąpiło 30 gatunków roślin ze zbiorowisk objętych ochroną ścisłą). Na tak złożoną sytuację nakłada się gradacja różnych gatunków korników z dominującym kornikiem drukarzem, dziesiątkująca drzewostany świerkowe.

Osobnym zagadnieniem jest nie realizowanie zasad  zrównoważonego rozwoju regionu przylegającego do Puszczy Białowieskiej. Miejscowa ludność od wieków żyła dla lasu i z lasu, przez wieki korzystała z zasobów przyrodniczych Puszczy, zapewniając jej docenianą przez organizatorów i działaczy Europejskiej Sieci Ekologicznej Natura 2000 i UNESCO  -różnorodność biologiczną.

Polskie Towarzystwo Leśne stoi na stanowisku, że tylko ochrona czynna może zachować właściwy stan zdrowotny i sanitarny oraz  bogactwo przyrodnicze lasów Puszczy Białowieskiej dla przyszłych pokoleń. Taka ochrona, aby była skuteczna, musi być prowadzona  na  około  80%  powierzchni Puszczy, w tym na terenach częściowych  rezerwatów przyrody znajdujących się w zasobach  nadleśnictw Lasów Państwowych. Obszar Białowieskiego Parku Narodowego, istniejące ścisłe rezerwaty przyrody i wyznaczone przez Dyrekcję Generalną Lasów Państwowych w 2016 r. tzw. Lasy referencyjne,  powinny  być  pozostawione wyłącznie do naukowych obserwacji   zachodzących tam spontanicznych procesów ekologicznych.

Z niepokojem obserwujemy podsycanie  przez media i angażowanie środowisk międzynarodowych, poprzez wprowadzanie opinii publicznej w błąd, przekazywanie nieprawdziwych informacji, manipulowanie danymi i wypowiedziami. Nie jest to sposób na rozwiązanie problemów przyrodniczo-leśnych. Potrzebny jest dialog, dyskusja naukowa o faktach oraz o wartościach przyrodniczych i etycznych, nie potrzebny jest szum medialny, emocje i zacietrzewienie. Należy znaleźć dobre, przemyślane działania, uwzględniające wszystkie funkcje Puszczy Białowieskiej – przyrodnicze, społeczne i gospodarcze, dla dobra polskich lasów i ojczystej przyrody, dla dobra przyszłych pokoleń.

U podstaw konfliktu leży przedstawianie społeczeństwu niezgodnie ze stanem prawnym i organizacyjnym, że cała Puszcza Białowieska została objęta ścisłą ochroną konserwatorską, a Lasy Państwowe wykonują nieprawnie na tym terenie zabiegi pielęgnacyjne i ochronne, w szczególności w stosunku do martwych drzew zaatakowanych przez masowo występującego kornika drukarza. Zgodnie z ustawą o lasach (2004), leśnicy odpowiadają za stan zdrowotny i  sanitarny lasów gospodarczych. Innym mitem jest uporczywe powtarzanie, że „Puszcza Białowieska jest ostatnim zachowanym na Niżu Europejskim lasem o charakterze pierwotnym. Z tych względów znaczące obszaru lasu nigdy nie były poddane wpływom tradycyjnej gospodarki leśnej, w efekcie czego naturalne procesy ekologiczne zachodzą tam nieprzerwanie od ostatniego zlodowacenia”. W tej sytuacji współczesne usuwanie martwego drewna posuszowego, spowodowanego przez gradacje korników, jawi się dla polskiej i europejskiej opinii publicznej, jako poważny zgrzyt, niezgodny z zasadami ochrony przyrody i prawami Europejskiej Sieci Ekologicznej Natura 2000.
 
Warszawa,  22   czerwca 2016 r.
                                                                                               Polskie Towarzystwo Leśne
                                                                                          ul. Bitwy Warszawskiej 1920r. nr 3
                                                                                                       02-362  Warszawa
 
 



Stanowisko Polskiego Towarzystwa Leśnego dotyczące Puszczy Białowieskiej
Opublikowano: 02.07.2016

Puszcza Białowieska to  kompleks leśny wyjątkowy i niepowtarzalny, dlatego nie może dziwić dyskusja o niej wśród szerokich kręgów społeczeństwa i wypływająca poza granice naszego kraju. Została ona zainspirowana troską, a zarazem niepokojem o przyszłość tego obszaru  leśnego. Jak wszystkim leśnikom, także  ponad 5 tys. członkom Polskiego Towarzystwa Leśnego, działającego od 1882 r.,  dobro lasu leży głęboko na sercu. To po to prowadzimy badania naukowe, zbieramy doświadczenie zawodowe, aby lepiej wypełniać swoje obowiązki wynikające z potrzeby ochrony i racjonalnego gospodarowania zasobami przyrody. Członkom Polskiego Towarzystwa Leśnego, w każdym działaniu, od bardzo dawna, przyświeca dewiza  pro bono silvae ( dla dobra lasu).


Gatunkowe i siedliskowe bogactwo przyrodnicze i złożoność procesów wypełniających środowisko leśne, determinuje wybór określonych metod skutecznej ochrony. Gdy celem jest zachowanie naturalnych procesów stosujemy ochronę zachowawczą, bierną, polegającą na wyeliminowaniu bezpośredniego wpływu działalności człowieka. Ale metoda ta nie zawsze jest skuteczna i szereg gatunków roślin, zwierząt i grzybów, jest zagrożonych i skazanych na wyginięcie. Wtedy to musimy podejmować określone  działania, a świadomość zagrożeń skłania nas do zdecydowanej  aktywności. Z tego powodu  wycinamy niektóre drzewa czy redukujemy nadmierną liczebność wybranych gatunków zwierząt. W Polsce zajmują się tym leśnicy i przyrodnicy, mający wiedzę i praktykę oraz kompetencje zawodowe, dlatego miejmy do nich zaufanie. Z kolei gdy mamy wątpliwości zadawajmy pytania, pogłębiajmy naszą wiedzę i dyskutujmy.

Z przykrością oceniamy podsycanie nastrojów społecznych poprzez wprowadzanie opinii publicznej w błąd, przekazywanie nieprawdziwych informacji,  manipulowanie  danymi , gdyż w ten sposób nie rozwiążemy problemów przyrodniczych. Dla dobra przyrody  potrzebny jest spokój, cisza, racjonalne, dobrze przemyślane działania,  bo wtedy wsłuchani w odgłosy natury łatwiej znajdziemy  porozumienie. Przecież wspólnym naszym celem jest  dobro polskich lasów i ojczystej przyrody. Potrzebne są dyskusje naukowe o faktach i dyskusje o wartościach, w których należy uwzględnić obowiązujące prawo, odpowiedzialność leśników za stan zdrowotny i sanitarny lasów gospodarczych, będących obok Białowieskiego PN i licznych rezerwatów przyrody dominującą powierzchniowo częścią Puszczy Białowieskiej. Uwzględnić należy również warunki życia lokalnych społeczeństw i potrzeby samorządów, będących od wieków częścią tych ekosystemów. Zupełnie niepotrzebny jest szum medialny, emocje oraz czynienie z Puszczy Białowieskiej obiektu polemik politycznych i konfliktów społecznych.

Niektórzy dziennikarze oraz działacze ruchów i organizacji ekologicznych nie chcą dostrzegać problemów gospodarczych i społecznych Puszczy, bezpieczeństwa turystów, zagrożeń pożarowych, olbrzymich strat finansowych z powodu nie wywiezionego i zalegającego na dnie lasu martwego drewna. Nie przyjmują do wiadomości, niezgodnie ze stanem prawnym, że tylko w Białowieskim  PN i w rezerwatach przyrody oraz tzw. lasach referencyjnych stosuje się ochronę ścisłą, bez ingerencji człowieka, a w Nadleśnictwach Białowieża, Browsk i Hajnówka prowadzi się gospodarkę leśną.

Przedstawianie społeczeństwu, że cała Puszcza Białowieska jest obecnie pod ścisłą ochroną konserwatorską prowadzi do nieporozumień i konfliktów. Podobnie jak uporczywie powtarzany mit,  że „Puszcza Białowieska jest ostatnim zachowanym na Niżu Europejskim lasem o charakterze pierwotnym. Z tych względów znaczące obszary lasu nigdy nie była poddane wpływom tradycyjnej gospodarki leśnej, w efekcie czego naturalne procesy ekologiczne zachodzą tam nieprzerwanie od ostatniego zlodowacenia”. W rzeczywistości Puszcza Białowieska od setek lat była użytkowana, pozyskiwano drewno, liczne były barcie dla uzyskania miodu, polowania, były pożary, klęski ekologiczne, intensywnie zbierano grzyby i owoce leśne. Wiadomo ile milionów m3 drewna okupant niemiecki wyciął  podczas I wojny światowej, angielska firma „Century” niezgodnie z zawartymi umowami w latach dwudziestych XX wieku, ile wycięto podczas II wojny światowej pod okupacją sowiecką, a ile po II wojnie światowej do czasów współczesnych, prowadząc gospodarkę leśną zgodnie z ustalonymi Planami Urządzenia Lasu. Oskarżenia o nieprawne działania leśników na terenie Puszczy Białowieskiej nie mają żadnych podstaw.

Warszawa, 22 czerwca 2016 r.                 
                                                                                    Polskie Towarzystwo Leśne
                                                                               ul. Bitwy Warszawskiej 1920r.nr 3
                                                                                             02-362 Warszawa



Ogólnopolska akcja zbierania pamiątek historycznych przez Muzeum Historii Polski
Opublikowano: 01.06.2016

Muzeum Historii Polski rozpoczyna ogólnopolską akcję zbierania pamiątek historycznych - „Małe Wielkie Historie”. Zbiórka zainaugurowana zostanie w Noc Muzeów 14 maja br. w kilku miastach Polski. Akcja kontynuowana będzie w następnych miesiącach, a jej podsumowanie nastąpi w Święto Niepodległości.

Celem zbiórki jest pozyskanie muzealiów do kolekcji Muzeum Historii Polski, w tym różnych obiektów o wartościach historycznych, także związanych z osobistymi losami darczyńców.

Szczególne znaczenie mają dla Muzeum przedmioty związane z polską drogą do Niepodległości – zarówno tej w 1918 roku, jak i w roku 1989. Muzeum zainteresowane jest również przedmiotami codziennego użytku, fotografiami, pocztówkami, dokumentami, listami i pamiętnikami, prasą – a także elementami ubioru, umundurowania, uzbrojenia i wyposażenia wojskowego, zabytkowymi urządzeniami oraz wyrobami rzemieślniczymi i artystycznymi świadczącymi o historii polskiej kultury, przemianach społecznych i gospodarczych.


Pamiątki wejdą w skład tworzącej się kolekcji Muzeum Historii Polski. Część ofiarowanych przedmiotów trafi na wystawę stałą Muzeum, a wszystkie inne dary zostaną należycie zabezpieczone  z myślą o badaczach przeszłości i przyszłych wystawach czasowych.

Podczas zbiórki darczyńcy otrzymają pamiątkowe certyfikaty. Akcja „Małe Wielkie Historie” zakończy się specjalnym Dniem Darczyńcy w Święto Niepodległości – 11 listopada, podczas którego zorganizowana zostanie między innymi wystawa podarowanych pamiątek.

Zbiórka „Małe Wielkie Historie” zostanie zainaugurowana w Krakowie (13/14 maja, Międzynarodowe Centrum Kultury), Warszawie (14/15 maja, Galeria Kordegarda), Wrocławiu (14/15 maja, Muzeum Pana Tadeusza), Katowicach (14/15 maja, Muzeum Śląskie), Łodzi (14/15 maja, Muzeum Miasta Łodzi), Gdańsku (21/22 maja, Narodowe Muzeum Morskie), Poznaniu (21/22 maja, Biblioteka Raczyńskich).

Osoby zainteresowane przekazaniem do Muzeum pamiątek mogą zgłaszać się osobiście, telefonicznie, bądź mailowo.

Prosimy kontaktować się z nami pod numerem telefonu: (22) 211 90 29, (22) 211 90 48 lub e-mailem: pamiatki@muzhp.pl.

Szczegóły oraz regulamin zbiórki „Małe Wielkie Historie” dostępne są na stronie Muzeum Historii Polski - http://www.muzhp.pl